Wpływ międzyplonów ścierniskowych na plonowanie i efektywność energetyczną produkcji zbóż jarych



Abstrakt

Celem badań była ocena wpływu międzyplonów na wielkość plonu ziarna zbóż jarych uprawianych w monokulturze i efektywność energetyczną ich produkcji. Badania realizowano w latach 2006–2008 w Gospodarstwie Doświadczalnym Uhrusk. Doświadczenie zlokalizowano na rędzinie mieszanej, średnio głębokiej, wytworzonej z wapieni kredowych. Uwzględniono w nim gatunki zbóż jarych (pszenica, jęczmień, owies) oraz rodzaje międzyplonów ścierniskowych (obiekt kontrolny – bez międzyplonu, gorczycę białą, facelię błękitną, rzepak ozimy i mieszankę roślin strączkowych – łubin wąskolistny + groch pastewny). Stwierdzono, że największy przyrost plonu ziarna (o 9,4%), w porównaniu z obiektem kontrolnym, powodował międzyplon z facelii stosowany w uprawie pszenicy. Natomiast mniejszy wzrost wydajności ziarna wystąpił u jęczmienia (ok. 8%) po roślinach strączkowych i w przypadku owsa (ok. 7%) uprawianego po facelii i rzepaku. Efektywność energetyczna produkcji ziarna zbóż zależała w większym stopniu od gatunków zbóż niż stosowanych międzyplonów. Wyższym wskaźnikiem efektywności energetycznej cechowała się produkcja jęczmienia i owsa (odpowiednio 4,71 i 4,65) niż pszenicy (3,84). Uprawa międzyplonów ścierniskowych tylko w niewielkim stopniu obniżała efektywność energetyczną produkcji zbóż jarych.


Słowa kluczowe

międzyplon ścierniskowy; zboża jare; plon ziarna; efektywność energetyczna

Andrzejewska J., 1999. Międzyplony w zmianowaniach zbożowych. Post. Nauk Rol. 1, 19–31.

Anuszewski R., 1987. Metoda oceny energochłonności produktów rolniczych. Zag. Ekon. Rol. 4, 16–26.

Bochniarz A., 1998. Znaczenie międzyplonów ścierniskowych w dobrej praktyce rolniczej w świetle literatury. Mat. Konf. Dobre praktyki w produkcji rolniczej. IUNG Puławy, K(15/I), 21–29.

Duer I., 1996. Mulczujący wpływ międzyplonu na plonowanie jęczmienia jarego oraz zawartość wody i azotanów w glebie. Fragm. Agron. 1, 29–43.

Dworakowski T., 1998. Działanie międzyplonu ścierniskowego w ogniwie zmianowania zboża ozime – zboża jare. Fragm. Agron. 3, 90–99.

Gonet I., Jelinowski S., 1979. Wstępne badania nad działaniem poplonów ścierniskowych jako roślin regenerujących w zmianowaniach zbożowych. Zesz. Probl. Post. Nauk Rol. 218, 257–262.

Harasim A., 2006. Przewodnik ekonomiczno-rolniczy w zarysie. IUNG – PIB Puławy.

Harasimowicz-Herman G., Herman J., 2006. Funkcja międzyplonów w ochronie zasobów mineralnych i materii organicznej gleby. Zesz. Probl. Post. Nauk Rol. 512, 147–155.

Jaskulski D., Jaskulska I., 2004. Wpływ nawożenia słomą, międzyplonów ścierniskowych i zróżnicowanej uprawy roli na efekt energetyczny uprawy jęczmienia jarego. Fragm. Agron. 3, 49–59.

Jaskulski D., Tomalak S., Rudnicki F., 2000. Regeneracja stanowiska po pszenicy ozimej dla jęczmienia jarego przez rośliny międzyplonu ścierniskowego. Zesz. Probl. Post. Nauk Rol. 470, 49–57.

Kuś J., Jończyk K., 2000. Regenerująca rola międzyplonów w zbożowych członach zmianowania. Zesz. Probl. Post. Nauk Rol. 470, 59–65.

Kwiatkowski C., 2004. Wpływ międzyplonu na plonowanie i zachwaszczenie jęczmienia jarego uprawianego w monokulturze. Annales UMCS, sec. E, Agricultura, 59, 809–815.

Malicki L., Michałowski C., 1994. Problem międzyplonów w świetle doświadczeń. Post. Nauk Rol. 4, 3–18.

Katalog norm i normatywów, 1990. SGGW Warszawa.

Wielicki W., 1989. Analiza efektywności energetycznej w rolnictwie. Post. Nauk Rol. 1, 69–86.

Wielicki W., 1990. Energochłonność produkcji roślinnej. Służba Rol. 1–2, 1–6.

Wójcicki Z., 1981. Energochłonność produkcji rolniczej. Rocz. Nauk Rol. C, 75(1), 809–815.
Pobierz

Opublikowane : 2010-04-15


HARASIM, E., & GAWĘDA, D. (2010). Wpływ międzyplonów ścierniskowych na plonowanie i efektywność energetyczną produkcji zbóż jarych. Agronomy Science, 65(1), 64-72. Pobrano z https://czasopisma.up.lublin.pl/index.php/as/article/view/972

ELŻBIETA HARASIM  harell@interia.pl
Katedra Ogólnej Uprawy Roli i Roślin, Uniwersytet Przyrodniczy ul. Akademicka 13, 20-950 Lublin  Polska
DOROTA GAWĘDA 
Katedra Ogólnej Uprawy Roli i Roślin, Uniwersytet Przyrodniczy ul. Akademicka 13, 20-950 Lublin  Polska


CitedBy Crossref
0

CitedBy Scopus
0


Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Artykuły są udostępniane na zasadach CC BY-NC-ND – uznanie autorstwa, użycie niekomercyjne, bez utworów zależnych.
Przysłanie artykułu do redakcji oznacza, że nie był on opublikowany wcześniej, nie jest rozpatrywany do publikacji w innych wydawnictwach i jeśli zostanie zaakceptowany, nie będzie opublikowany gdzie indziej w tej samej formie bez pisemnej zgody.
Autor podpisuje oświadczenie o oryginalności dzieła, wkładzie poszczególnych osób i przeniesieniu praw autorskich na wydawcę.