Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer

No. ONLINE FIRST

Articles

Wstępna charakterystyka wybranych cech kuców felińskich w latach 1973‒2023 na podstawie dokumentacji hodowlanej

DOI: https://doi.org/10.24326/jasbb.2025.5581
Submitted: July 31, 2025
Published: 17.04.2026

Abstract

Kuc feliński łączy cechy rodzimych i zagranicznych ras, które wykorzystano w pracy hodowlanej nad tą populacją koni. Wytrzymały i szlachetny, idealny jako kuc wierzchowy dla dzieci i do użytkowania dla dorosłych w zaprzęgu, musiał dostosować się do zmieniających się potrzeb użytkowników. Dzięki wszechstronności tych kuców oraz ich różnorodności genetycznej, dającej szerokie możliwości selekcyjne, hodowcy mogą kształtować i dalej rozwijać tę rasę według własnych oczekiwań. Najbardziej pożądanymi są szlachetne konie zarówno o podstawowych, jak i złożonych maściach (np. tarantowatej), o predyspozycjach wierzchowych, które można wykorzystać w sporcie dla dzieci i młodzieży. Występuje także zapotrzebowanie na masywniejsze konie o zdolnościach do pracy zaprzęgowej. Wysokość w kłębie na przestrzeni 50 lat hodowli stopniowo wzrasta, a ogiery są z reguły wyższe niż klacze. Celem pracy było opisanie tendencji widocznych w tym okresie w populacji kuców felińskich, z uwzględ-nieniem struktury urodzeń, pochodzenia ze wskazaniem wybitnych rodziców oraz przedstawienie zmieniających się w tym czasie parametrów budowy.

References

  1. Amirinia C., Seyedabadi H., Banabazi M.H., Kamali M.A. 2007. Bottleneck study and genetic struc-ture of Iranian Caspian horse population using microsatellites. Pak. J. Biol. Sci. 10(9), 1540‒1543.
  2. Bielański A., Tischner M., 1997. Biotechnologia rozrodu zwierząt udomowionych. Wydawnictwo Drukrol, Kraków.
  3. Chrzanowski S., Łojek A., Oleksiak S., 2013. Hodowla i użytkowanie koni. Tom I. Wydawnictwo SGGW. Warszawa.
  4. Cieśla A., 2007. The characteristic of horses used in hippotherapy in selected horse therapy centres in Poland. Acta Sci. Pol. Zootechnica 6(1), 3–14.
  5. Curry M.R., Eady P.E., Mills D.S., 2007. Reflections on mare behawior. Social and sexual perspec-tives. J. Vet. Behav. 2, 149‒157.
  6. https://baza.pzhk.pl [data dostępu: 12.11.2023].
  7. Jaworski Z., Łuczyńska M. 2005. Zmienność cech długości rui i ciąży oraz dobowego rozkładu wyźrebień u klaczy koników polskich. Rocz. Nauk. PTZ 1(2), 329‒336.
  8. Jaworski Z., Jastrzebska E., Górecka-Bruzda A., Wolińska K. 2015. Długość życia i reprodukcji klaczy koników polskich z rezerwatu PAN w Popielnie. Prz. Hod. 5, 27‒29.
  9. Kolstrung R., Kułacka J., Piasecka I., 2005a. Parametry ruchu kuców felińskich w zaprzęgu w do-świadczalnych próbach dzielności. Ann. UMCS Lublin, sec. EE Zootechnica 23(27), 201‒210.
  10. Kolstrung R. Strzelec K,, Goleman M., Pałys M., 2005b. Parametry ruchu kuców felińskich w wierzchowych próbach dzielności. Ann. UMCS Lublin, sec. EE Zootechnica 23(26), 189‒199.
  11. Kolstrung R., 2006. Wskaźniki biometryczne kuców felińskich w wieku trzech lat. Ann. UMCS Lublin, sec. EE Zootechnica 24(35), 257‒266.
  12. Krajowy rejestr koni małych, 1995. Polski Związek Hodowców Koni, Warszawa.
  13. Łojek J., Łojek A., 2013. Hodowla i użytkowanie koni. Tom II. Wydawnictwo SGGW, Warszawa.
  14. Pasicka E., Geringer de Oedenberg H., 2012. Analiza indeksów pokrojowych koników polskich z ośrodków hodowli zachowawczej oraz wykorzystywanych w hipoterapii. Zesz. Nauk. UP Wrocław, Biol. Hod. Zwierząt 67(591), 9‒22.
  15. Pluta M., 2000. Ocena żywienia koników polskich, arabokoników i kuców felińskich w systemie ad libitum oraz znormalizowanej pracy. Ann. UMCS, sec. EE Zootechnica 28(20), 145‒154.
  16. Pluta M., Pyrz M., 2016. Assessment of reproduction and productivity indices of mares of Polish Konik horses breed in the Roztocze National Park stud farm during 1996‒2015. Ac-ta Sci. Pol., ser. Zootechnica 15(3), 97–110.
  17. Pluta M., 2017. Assessment of reproduction performance indices of mares bred in the Roztocze National Park during 1982‒2016. Acta Sci. Pol., ser. Zootechnica 16(4), 21‒30.
  18. Pluta M., Bańka K., Cieśla A., Rogala Ł., 2020. The state of breeding and use of Caspian horses in Europe and around the world. Acta Sci. Pol. ser. Zootechnica 19(3), 79–84.
  19. Program hodowli kuców i koni małych (PHKKM), 2014. PZHK, Warszawa.
  20. Rejestr kuców i koni małych (RKKM), 2002. Tom II. PZHK, Warszawa.
  21. Program hodowlany koni rasy kuc (PHKRK), 2023. Komisja Księgi Stadnej Koni Rasy Kuc, PZHK, Warszawa.
  22. Saastamoinen M., 1990. Factors affecting growth and development of foals and young horses. Acta Agric. Scand. 40(4), 387‒396.
  23. Sasimowski E., Kolstrung R., Pietrzak S., Pluta M., Stachurska A., 1991. Produkcja ogólnoużytko-wych „kuców felińskich”. Część IV. Pomiary zoometryczne źrebiąt i młodzieży. Ann. UMCS, sec. EE Zootechnica 9, 151‒162.
  24. Sasimowski E., Kolstrung R., Pietrzak S., 1994. Wiek pierwszego zaźrebienia młodych klaczy ku-ców felińskich, koników polskich i innych w warunkach wolnego stanowienia. Med. Weter. 50(5), 198‒200.
  25. Sasimowski E., Kolstrung R., Stachurska A., Nogaj A., Pluta M., Sasimowski E., 2000. Szczegó-łowy program hodowli i wykorzystania krajowej populacji kuców Felińskich. Lublin.
  26. Singh A., Pal Y., Prashad J., Kumar R., Kumar S., Raj J., Kumar P., 2022. Socio-economic impacts of COVID-19 pandemic on equine rearing in Haryana, India. Asian J. Agric. Ext. Econ. Soc. 40(11), 130‒139.
  27. Stachurska A., Ussing A.P., Kolstrung R., 2002. Tobiano and Leopard alleles in Felin Pony popula-tion. Electron. J. Pol. Agric. Ser. Anim. Husb. 5(1), http://www.ejpau.media.pl/volume5/issue1/animal.art-04.html [dostęp: 10.12.2023]
  28. Stachurska A., Bruśniak A., Kolstrung R., 2003. Frekwencja genów odpowiedzialnych za umasz-czenie w populacji kuców Felińskich. Rocz. Nauk. Zootech. 30(2), 243‒251.
  29. Stover M., 2005. The Welsh Pony and Cob. Equestrian 92‒94.
  30. Topczewska J., 2013. Reaktywność behawioralna koni huculskich utrzymywanych w warunkach tabunowych. Rozprawa habilitacyjna 853, Uniwersytet Rzeszowski, Rzeszów, 3‒106.
  31. Weller R., Pfau T., May S., Wilson A., 2006. Variation in conformation in a cohort of National Hunt racehorses. Equine Vet. J. 38(7), 616‒621.
  32. Williams J., Randle H., Marlin D., 2020. COVID-19: Impact on United Kingdom horse ow-ners. Animals 10(10), 1862.
  33. Wnuk E., Kolstrung R., 2006. Kuce felińskie w zawodach ogólnopolskich w skokach przez prze-szkody w latach 1996‒2002. Hodowca Jeździec 4(4), 42‒45.
  34. Van Dierendonck M.C., Sigurjónsdótir H., Colenbrander B., Thorhallsdóttir A.G., 2004. Giffer-ences in social behaviour between late pregnant post-partum and barren mares in a herd of Ice-landic horses. Appl. Anim. Behav. Sci. 89, 283‒297.
  35. Zwoliński J., 1977. Hodowla koni. PWRiL, Warszawa.

Downloads

Download data is not yet available.

Most read articles by the same author(s)

Similar Articles

<< < 1 2 3 4 5 6 

You may also start an advanced similarity search for this article.