Abstrakt
W związku z postępującym ociepleniem klimatu oraz rozwojem prac hodowlanych fasolnik chiński (Vigna unguiculata L. Walp.) może stać się atrakcyjną rośliną do uprawy w Europie Środkowej. W Polsce uprawa tej rośliny jest możliwa zarówno pod osłonami, jak również w warunkach polowych, zwłaszcza w cieplejszych regionach południowej części kraju. Konieczne są dalsze badania naukowe mające na celu dostosowanie technik uprawy fasolnika do warunków glebowo-klimatycznych Polski oraz prace nad selekcją odpowiednich odmian, bardziej dostosowanych do lokalnych warunków środowiskowych.
Celem badań była ocena plonowania oraz wybranych cech morfologicznych, a także wartości odżywczej niedojrzałych strąków dwóch pnących odmian fasolnika chińskiego: Fakir i Metro Rouge, uprawianych w warunkach polowych południowej Polski oraz pod osłonami (w wysokim tunelu foliowym). Doświadczenie przeprowadzono w latach 2021–2022 w stacji doświadczalnej Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie.
W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, że uprawa fasolnika w tunelu foliowym sprzyjała lepszemu rozwojowi roślin i stabilniejszym plonom w porównaniu z uprawą polową. Odmiana Fakir lepiej radziła sobie w chłodniejszych warunkach polowych, szybciej wchodząc w kolejne fazy rozwojowe niż odmiana Metro Rouge. Skład chemiczny strąków zależał od miejsca uprawy roślin i genotypu – strąki roślin z uprawy polowej charakteryzowały
się wyższą zawartością suchej masy, tłuszczu, witaminy C, związków fenolowych oraz wyższą aktywnością antyoksydacyjną, natomiast strąki roślin uprawianych w tunelu foliowym zawierały więcej białka i barwników.
Odmiana Fakir miała wyższy poziom białka i barwników w porównaniu z odmianą Metro Rouge, a odmiana Metro Rouge – wyższą zawartość suchej masy, popiołu, witaminy C oraz wyższą aktywność antyoksydacyjną niż odmiana Fakir.
Bibliografia
- Abd El-Rahman N., 2018. Effect of different mulching colors and tunnel coverings on plant growth, yield and post-harvest quality of green bean. Egypt. J. Hortic. 45(1), 145–167. https://doi.org/10.21608/ejoh.2018.3137.1052
- Al-Furtuse A.K., Aldoghachi K.A., Jabail W.A., 2019. Response of three varieties of cowpea (Vigna sinensis L.) to different levels of potassium fertilizer under southern region conditions of Iraq. Basrah J. Agric. Sci. 32(S2), 25–34. https://doi.org/10.37077/25200860.2019.254
- Babaji B.A., Yahaya R.A., Mahadi M.A. i in. (2011). Growth attributes and pod yield of four cowpea (Vigna unguiculata (L.) Walp.) varieties as influenced by residual effect of different application rates of farmyard manure. J. Agric. Sci. 3(2), 165–171. https://doi.org/10.5539/JAS.V3N2P165
- Bejarano A., Ramírez-Bahena M.H., Velázquez E. i in., 2014. Vigna unguiculata is nodulated in Spain by endosymbionts of Genisteae legumes and by a new symbiovar (vignae) of the genus Bradyrhizobium. Syst. Appl. Microbiol. 37(7), 533–540. https://doi.org/10.1016/j.syapm.2014.04.003
- Biuletyn IMGW. https://klimat.imgw.pl/pl/biuletyn-monitoring/ [dostęp: 17.11.2025].
- Boukar O., Belko N., Chamarthi S. i in., 2019. Cowpea (Vigna unguiculata): Genetics, genomics and breeding. Plant Breed. 138, 415–424.
- Bralewski T.W., 2009. Fasolnik chiński – ciekawa propozycja. Hasło Ogrod. 10, 122–123.
- Carvalho M., Carnide V., Sobreira C. i in., 2022. Cowpea immature pods and grains evaluation: An opportunity for different food sources. Plants 11(16), 2079. https://doi.org/10.3390/plants11162079
- Craufurd P.Q., Ellis R.H., Summerfield R.J. i in., 1996. Development in cowpea (Vigna unguiculata). I. The influence of temperature on seed germination and seedling emergence. Exp. Agric. 32(1), 1–12. https://doi.org./10.1017/S0014479700025801
- Durau B., 2013. Uprawa mało znanych roślin warzywnych. Wydawnictwa Uczelniane Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego w Bydgoszczy, Bydgoszcz.
- Faizah A.F., Santoso J., Suryandika F., 2025. Increasing the growth and yield of long bean plants (Vigna sinensis L.) against POC and NPK fertilizers. J. Agron. Tanam. Trop. 7(1), 294–300. https://doi.org/10.36378/juatika.v7i1.4153
- Fajriani S., Rahmawan D.S., Ariffin A., 2025. Effectiveness of trellis model and propagation direction in optimizing growth and yield of long bean plants (Vigna sinensis L). J. Agriprec. Soc. Impact 2(1), 41. https://doi.org/10.62793/japsi.v2i1.50
- FAOStat (Food and Agriculture Organization of the United Nations), 2017. Statistical data base. https://www.fao.org/faostat/en/ [dostęp: 17.11.2025].
- Gunawan B., Nisak F., Purwanto S. i in., 2022. Increasing productivity long bean plant (Vigna sinensis L. ) with organic vermicompost fertilizer. Agric. Sci. 6(1), 21–29. https://doi.org/10.55173/AGRISCIENCE.V6I1.78
- Hall A.E., 2011. Breeding cowpea for future climates. W: Yadav S.S., Redden R.J., Hatfield J.L. i in. (red.), Crop adaptation to climate change. Wiley-Blackwell, 340–355. https://doi.org/10.1002/9780470960929.ch24
- Lampart-Szczapa E., 1997. Nasiona roślin strączkowych w żywieniu człowieka. Wartość biologiczna i technologiczna. Zesz. Probl. Postęp. Nauk Rol. 446, 61–81.
- Osipitan O.A., Fields J.S., Lo S. i in., 2021. Production systems and prospects of cowpea (Vigna unguiculata (L.) Walp.) in the United States. Agronomy 11(11), 2312. https://doi.org/10.3390/agronomy11112312
- Pardhi S., Sharma R.K., Kushwah S.S. i in., 2022. Influence of varieties and integrated nutrient management practices on growth and yield of seed in cowpea (Vigna unguiculata L.). Legume Res. 45(2), 227–231. https://doi.org/10.18805/LR-4475
- Sindhuja G., Kiran Patro T.S.K.K., Suneetha S. i in., 2021. Effect of integrated nutrient management on growth and yield of Yardlong bean (Vigna unguiculata (L.) Walp. Ssp. Sesquipedalis Verdc.). Int. J. Chem. Stud., 9(2), 798–801. https://doi.org/10.22271/chemi.2021.v9.i2l.11916
- Sombié P.A.E.D., Sama H., Barro A. i in., 2021. The effect of seed size on phytochemical composition in cowpea lines (Vigna unguiculata (L.) Walp.) from Burkina Faso. Agric. Sci. 12, 1462–1472. https://doi.org/10.4236/as.2021.1212093
- Tropical Forages. Vigna unguilata. https://tropicalforages.info/text/entities_app/vigna_unguiculata.htm [dostęp: 17.11.2025].
- Nutritional value. Cowpeas, raw, young pods with seeds. https://www.nutritionvalue.org/Cowpeas%2C_raw%2C_young_pods_with_seeds_nutritional_value.html?utm_source=share-by-url [dostęp: 10.06.2025].
- Wilson G., 2019. Effect of cowpea (Vigna unguiculata) variety and plant spacing on grain and fodder yield. Asian J. Adv. Agric. Res. 10(1), 1–9. https://doi.org/10.9734/AJAAR/2019/V10I130019
Downloads
Download data is not yet available.