Charakterystyka zasobów genetycznych jarej pszenicy twardej (Triticum turgidum L. subsp. durum (Desf.) van Slageren) pod względem wybranych cech użytkowych

Aneta Kramek

doi:10.24326/as.2023.5133

Vol. 78 No. 3 (2023)

Articles

The characteristic of spring hard wheat (Triticum turgidum L. subsp. durum (Desf.) van Slageren) genetic resources in terms of chosen useful traits

Aneta Kramek⁺⁻

PDF (Język Polski)

DOI: https://doi.org/10.24326/as.2023.5133
Submitted: April 4, 2023
Published: 22.01.2024

Abstract

The paper presents the assessment of variability of selected useful traits, such as: plant height, number and weight of grains per spike, 1000 grain weight and protein content in grain. 2078 accessions of spring hard wheat collected in the collection depending on geographical origin (local, foreign and unknown origin accessions) were examined. They were evaluated in years 1977–2020 in 3-year cycles of one replication field experiments conducted at the Experimental Field Station of the University of Life Sciences in Czesławice near Nałęczów. The conducted analyses show that the examined accessions were diversed in terms of the analyzed useful characteristics both in individual groups as well as within the entire population, and the highest variability was characterized by: the weight of grains per spike and the plant height. More over in each of the three analyzed groups, accessions with a high number (>50 pcs.) and grain weight (>2.1 g) and a 1000 grain weight (>55 g) can be indicated, which makes them a valuable initial material in practical hard wheat breeding in Poland.

References

Dostatny D.F., Kloc G., Kociuba W., Tyburski J., Boros L., Rybiński W., Michałowska D., Żurek M., Bączek K., 2020. Historia roślin uprawnych oraz ogólna charakterystyka grup roślin rolniczych i zielarskich. W: D.F. Dostatny, J. Tyburski, M. Żurek (red.): Vademecum dawnych roślin uprawnych.. Monogr. Rozpr. Nauk. IHAR – PIB 52, 15–32.
Drążkiewicz K., Najewski A., Skrzypek A., Szarzyńska J., 2020. Lista opisowa odmian roślin rolniczych. Rośliny zbożowe. COBORU, Słupia Wielka, 64–68.
Drążkiewicz K., Najewski A., Skrzypek A., Szarzyńska J., 2021. Lista opisowa odmian roślin rolniczych. Zboża. COBORU, Słupia Wielka, 69–72.
Drążkiewicz K., Najewski A., Skrzypek A., Szarzyńska J., 2022. Lista opisowa odmian roślin rolniczych. Zboża. COBORU, Słupia Wielka, 66–69.
García del Moral L.F., Royo C., Slafer G.A., 2005. Genetic improvement effects on durum wheat yield physiology. In: C. Royo, M.M. Nachit, N. Di Fonzo, J.L. Araus, W.H. Pfeiffer, G.A. Slafer G.A., Durum wheat breeding: current approaches and future strategies. Food Products Press, New York, 379–396.
Kramek A., Kociuba W., 2020. Pszenica twarda (Triticum durum). W: D.F. Dostatny, J. Tyburski, M. Żurek (red.), Vademecum dawnych roślin uprawnych. Monogr. Rozpr. Nauk. IHAR – PIB 52, 85–95.
Kramek A., Szwed-Urbaś K., Segit Z., 2012. Ocena zmienności i współzależności cech ilościowych w kolekcji jarej pszenicy twardej pochodzenia afgańskiego. Biul. Inst. Hod. Aklim. Rośl. 264, 33–41. DOI: https://doi.org/10.37317/biul-2012-0053
Rajaram S., 2001. Prospects and promise of wheat breeding in the 21st century. Euphytica 119, 3–15. DOI: https://doi.org/10.1023/A:1017538304429
Royo C., Alvaro F., Martos V., Ramdani A., Isidro J., Dolors V., García del Moral L.F., 2007. Genetic changes in durum wheat yield components and associated traits in Italian and Spanish varieties during the 20th century. Euphytica 155, 259–270. https://doi.org/10.1007/s10681-006-9327-9 DOI: https://doi.org/10.1007/s10681-006-9327-9
Segit Z., Szwed-Urbaś K., 2008. Zróżnicowanie genetyczne cech użytkowych pszenicy twardej. Biul. Inst. Hod. Aklim. Rośl. 250, 117–124. DOI: https://doi.org/10.37317/biul-2008-0009
Segit Z., Szwed-Urbaś K., 2009. Ocena struktury plonu i wartości technologicznej ziarna 6 linii pszenicy twardej (Triticum durum Desf.). Ann. UMCS, Sec. E 64(3), 120–128. DOI: https://doi.org/10.24326/as.2009.3.13
Sulewska H., Koziara W., Bojarczuk J., 2007. Kształtowanie plonu i jakości ziarna wybranych genotypów Triticum durum Desf. w zależności od nawożenia azotem i gęstości siewu. Biul. Inst. Hod. Aklim. Rośl. 245, 17–28. DOI: https://doi.org/10.37317/biul-2007-0020
Szwed-Urbaś K., 1993. Zmienność ważniejszych cech użytkowych jarej pszenicy twardej z uwzględnieniem interakcji genotypowo-środowiskowej. Rozprawy Naukowe 159, 1–57.
Szwed-Urbaś K., 2004. Zróżnicowanie cech ilościowych w kolekcji Triticum durum Desf. w zależności od pochodzenia materiału i lat badań. Zesz. Prob. Post. Nauk Rol. 497, 597–603.
Szwed-Urbaś K., Segit Z., 2007. Ocena zmienności i współzależności cech użytkowych w kolekcji pszenicy twardej. Zesz. Prob. Post. Nauk Rol. 517, 731–739.
Szwed-Urbaś K., Segit Z., 2010. Charakterystyka egipskich populacji miejscowych Triticum durum Desf. Zesz. Prob. Post. Nauk Rol. 555, 427–436.
Wieremczuk M., Kramek A., Kociuba W., 2013. Plonowanie i cechy jakościowe pszenicy twardej z różnych rejonów świata. Episteme. Czas. Nauk.-Kult. 21, 287–294.
Wojas T., Węgrzyn S., 2001. Źródła genetyczne cech użytkowych pszenicy ozimej (Triticum aestivum L.) w kolekcji roboczej Instytutu Hodowli i Aklimatyzacji Roślin. Biul. Inst. Hod. Aklim. Rośl. 218/219, 39–48.