Wpływ wybranych czynników na kondycję krów rasy polskiej holsztyńsko-fryzyjskiej odmiany czarno-białej i związek kondycji z wydajnością dobową i składem mleka


Abstrakt

Celem pracy była ocena wpływu wybranych czynników na kondycję krów rasy polskiej holsztyńsko-fryzyjskiej odmiany czarno-białej i określenie związku kondycji z wydajnością dobową i składem mleka. Badania prowadzono od maja 2016 do kwietnia 2017 r. w gospodarstwie utrzymującym 75 krów o średniej rocznej wydajności 9 400 kg. Ocenę kondycji przeprowadzano co miesiąc, w dniu kontroli użytkowości mlecznej, a dane dotyczące wydajności i składu mleka pozyskano z raportów RW-2. Kondycję krów analizowano w zależności od pory roku, kolejnej laktacji i jej fazy oraz poziomu dobowej wydajności. Oceny kondycji krów w trakcie laktacji posłużyły do oszacowania wpływu kondycji na dobową wydajność i skład mleka. Wykazano, że przyjęte czynniki istotnie wpływały na kondycję krów oraz frekwencję różnych jej ocen. Najwyższe średnie wartości kondycji stwierdzono u krów ocenianych jesienią i będących w 2. i 3. laktacji oraz u krów o najniższej dobowej wydajności. Wykazano wyższą wartość średniej oceny kondycji krów w kolejnych fazach laktacji, a najwyższe noty przyznawano najczęściej krowom będącym w okresie zasuszenia. Stwierdzono także, że wzrastającym ocenom kondycji towarzyszyło zmniejszanie się dobowej wydajności mleka i wzrost zawartości w nim tłuszczu i białka (w tym kazeiny).


Słowa kluczowe

krowy mleczne; rasa polska holsztyńsko-fryzyjska; ocena kondycji; mleko; body condition scoring; milk

Agenäs S., Burstedt E., Holtenius K., 2003. Effects of feeding intensity during the dry period. 1. Feed intake, body weight, and milk production. J. Dairy Sci. 86(3), 870-882. DOI: 10.3168/jds.S0022-0302(03)73670-4

Bayram B., Aksakal V., Akbulut Ö., 2012. Effect of the body condition score on some reproduction and milk yield traits of Swedish Red and White cows. J. Anim. Plant Sci. 22(3), 545-551.

Berry D.P., Buckley F., Dillon P., Evans R.D., Rath M., Veerkamp R.F., 2003. Genetic relationships among body condition score, body weight, milk yield, and fertility in dairy cows. J. Dairy Sci. 86(6), 2193-2204. DOI: 10.3168/jds.S0022-0302(03)73809-0

Borkowska D., 2000. Kondycja krów mlecznych i jej związek z wydajnością mleka oraz zdrowotnością wymion. Annales UMCS, sec. EE, Zootechnica, 18(3), 15-20.

Borkowska D., Januś E., 2002. Kondycja i produkcyjność krów czarno-białych utrzymywanych w warunkach ekstensywnych. Med. Weter. 58(2), 138-140.

Dillon P., Buckley F., O’Connor P., Hegarty D., Rath M., 2003. A comparison of different dairy cow breeds on a seasonal grass-based system of milk production. 1. Milk production, live weight, body condition score and DM intake. Livest. Prod. Sci. 83(1), 21-33. DOI: https://doi.org/10.1016/S0301-6226(03)00041-1

Edmonson A.J., Lean I.J., Weaver L.D., Farver T., Webster G., 1989. A body condition scoring chart for Holstein dairy cows. J. Dairy Sci., 72(1), 68-78. DOI: https://doi.org/10.3168/ jds.S0022-0302(89)79081-0

Hossain M.E., Chanda T., Debnath G.K., Hasan M.M., Shaikat A.H., Hoque M.A., 2015. Influence of body condition score on yield and composition of milk in crossbred dairy cows. Iran. J. Appl. Anim. Sci. 5(2), 309-315.

Jankowska M., Sawa A., Gierszewski R., 2012. Wpływ wybranych czynników na kondycję krów i jej związek ze wskaźnikami płodności. Rocz. Nauk. Pol. Tow. Zootech. 8(2), 9-16.

Januś E., Borkowska D., 2005. Zmiany kondycji krów oraz dziennej wydajności i składu mleka w przebiegu laktacji. Rocz. Nauk. Pol. Tow. Zootech. 1(1), 75-84.

Januś E., Borkowska D., Wilgos A., Czaplicka M., 2012. Evaluation of the relationship between body condition of high-yield Black-and-White Polish Holstein-Friesian cows and their productivity. Annales UMCS, sec. EE, Zootechnica, 30(4), 34-40. DOI: 10.2478/v10083- -012-0029-6

Januś E., Polski R., Borkowska D., 2015. Zależność wydajności krów od ich kondycji określanej przed porodem i na początku laktacji. Przegl. Hod. 3, 6-5.

Jìlek F., Pytloun P., Kubešova M., Štipkova M., Bouška J., Volek J., Frelich J., Rajmon R., 2008. Relationships among body condition score, milk yield and reproduction in Czech Fleckvieh cows. Czech J. Anim. Sci. 53(9), 357-367.

Kruszyński W., Pawlina E., 2010. Wybrane czynniki wpływające na wyniki reprodukcji u bydła. Aktualności MCB 3, 2-6.

Loker S., Bastin C., Miglior F., Sewalem A., Schaeffer L.R., Jamrozik J., Ali A., Osborne V., 2012. Genetic and environmental relationships between body condition score and milk production traits in Canadian Holsteins. J. Dairy Sci. 95(1), 410-419. DOI: 10.3168/jds.2011- -4497

Łoniewska K., Nogalski Z., 2010. Tempo uruchamiania rezerw tłuszczowych ciała krów mlecznych w pierwszym okresie laktacji a ich produkcyjność. Rocz. Nauk. Pol. Tow. Zootech. 6, 51-58.

Mao I.L., Słoniewski K., Madsen P., Jensen J., 2004. Changes in body condition score and its genetic variation during lactation. Livest. Prod. Sci. 89(1), 55-65. DOI: https://doi.org/10.1016/j.livprodsci.2003.12.005

Mishra S., Kumari K., Dubey A., 2016. Body condition scoring of dairy cattle: a review. Res. Rev. J. Vet. Sci. 2(1), 5865.

Nogalski Z., Łoniewska K., Ambroziak K., Jagłowska B., 2009. Szacowanie poziomu zapasów energetycznych u krów mlecznych na podstawie grubości tłuszczu podskórnego. Acta Sci. Pol., Zootechnica, 8(1–2), 31-40.

Olechnowicz J., Jaśkowski J.M., 2005. Kondycja, zaburzenia rozrodu i produkcja mleka u krów. Med. Weter. 61(9), 972-975.

Petrovska S., Jonkus D., 2014. Relationship between body condition score, milk productivity and live weight of dairy cows. Res. Rural Develop. 1, 100-106.

Roche J.R., Berry D.P., Lee J.M., Macdonald K.A., Boston R.C., 2007. Describing the body condition score change between successive calvings: A novel strategy generalizable to diverse cohorts. J. Dairy Sci. 90(9), 4378-4396. DOI: https://doi.org/10.3168/jds.2006-729

Sablik P., Kobak P., Skrzypiec A., Klenowicz A., Derezińska D., 2014. Comparison of body condition scores in Polish Holstein-Friesian cows of Black-and-White variety managed in different housing systems. Acta Sci. Pol., Zootechnica 13(1), 57-66.

Samarütel J., Ling K., Jaakson H., Kaart T., Kart O., 2006. Effect of body condition score at parturition on the production performance, fertility and culling in primiparous Estonian Holstein cows. Veter. Ir. Zootech. 36(58), 69-74.

Stefańska B., 2014. Metody oceny statusu metabolicznego wysoko wydajnych krów mlecznych. Wiad. Zootech. 52(2), 50-56.

Vries M.J. de, Veerkamp R.F., 2000. Energy balance of dairy cattle in relation to milk production variables and fertility. J. Dairy Sci. 83(1), 62-69. DOI: 10.3168/jds.S0022-0302(00)74856-9.
Pobierz

Opublikowane : 2019-05-29


JANUŚ, E., STANEK, P., & ŻÓŁKIEWSKI, P. (2019). Wpływ wybranych czynników na kondycję krów rasy polskiej holsztyńsko-fryzyjskiej odmiany czarno-białej i związek kondycji z wydajnością dobową i składem mleka. Journal of Animal Science, Biology and Bioeconomy, 37(1), 17-24. https://doi.org/10.24326/jasbb.2019.1.2

EWA JANUŚ  ewa.janus@up.lublin.pl
Pracownia Ekologicznej Produkcji Żywności Pochodzenia Zwierzęcego, Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, ul. Akademicka 13, 20-950 Lublin, Polska  Polska
https://orcid.org/0000-0003-2094-3869
PIOTR STANEK 
Pracownia Ekologicznej Produkcji Żywności Pochodzenia Zwierzęcego, Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, ul. Akademicka 13, 20-950 Lublin, Polska  Polska
https://orcid.org/0000-0002-6532-6912
PAWEŁ ŻÓŁKIEWSKI 
Wydział Biologii, Nauk o Zwierzętach i Biogospodark,i Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, ul. Akademicka 13, 20-950 Lublin, Polska  Polska
https://orcid.org/0000-0002-8336-6985


CitedBy Crossref
0

CitedBy Scopus
0



Artykuły są udostępniane na zasadach CC BY-NC-ND – uznanie autorstwa, użycie niekomercyjne, bez utworów zależnych.
Przysłanie artykułu do redakcji oznacza, że nie był on opublikowany wcześniej, nie jest rozpatrywany do publikacji w innych wydawnictwach i jeśli zostanie zaakceptowany, nie będzie opublikowany gdzie indziej w tej samej formie bez pisemnej zgody.
Autor podpisuje oświadczenie o oryginalności dzieła, wkładzie poszczególnych osób i przeniesieniu praw autorskich na wydawcę.